SYIAH IMAMIYYAH ITHNA ‘ASHARIYYAH: AWAL KEMASUKAN DAN PROSES PENYEBARANNYA DI MALAYSIA (Syiah Imamiyyah Ithna ‘Ashariyyah: The Beginning of Its Entry and its Spreading Process in Malaysia)

Mohd Aizam Mas'od, Mohd Fauzi Hamat

Abstract


ABSTRAK
Malaysia merupakan negara yang mengamalkan aliran Ahl al-Sunnah wa al-Jamа‘ah sejak sekian lama. Namun begitu, sejak tahun 80-an, berlaku kemasukan fahaman Syiah Imаmiyyah Ithnа ‘Ashariyyah yang menggugat kedudukan Ahl al-Sunnah wa al-Jamа‘ah sebagai anutan arus perdana. Makalah ini membahaskan bagaimana proses penyebaran Syiah Imаmiyyah Ithnа ‘Ashariyyah berlaku, di samping mengkaji bila dan bagaimana ajaran Syiah buat kali pertama sampai ke Malaysia. Fahaman Syiah Imаmiyyah Ithnа ‘Ashariyyah telah tersebar di Malaysia menjelang tahun 80-an selepas berlaku Revolusi Iran pada tahun 1979. Kemasukan Syiah Imаmiyyah Ithnа ‘Ashariyyah ke Malaysia juga serentak dengan kemasukannya ke beberapa negara Nusantara yang lain. Ini menjadi bukti bahawa Revolusi Iran 1979 memiliki pengaruh yang besar dalam penyebaran Syiah di rantau Asia Tenggara. Dengan menggunakan pendekatan kualitatif, kajian ini berteraskan dua kaedah pengkajian iaitu kaedah pengumpulan data dan analisis data. Dalam proses mengumpulkan data, penulis menggunakan metode historis bagi mengumpulkan data-data yang mempunyai nilai sejarah. Kaedah induktif digunakan dalam proses analisis data untuk menjana atau mengumpulkan maklumat secara berterusan bagi menjelaskan masalah yang dikaji. Kajian mendapati proses penyebaran Syiah Imаmiyyah Ithnа ‘Ashariyyah kepada masyarakat Melayu berlaku dengan pelbagai cara. Ia memberikan sama ada kesan langsung atau tidak langsung terhadap penularan fahaman Syiah di Malaysia.

ABSTRACT
Malaysia is a country that practices the flow of Ahl al-Sunnah wa al-Jama‘ah for a long time ago. However, since the 80's, there was a spread of Syiah Imamiyyah Ithnā ‘Ashariyyah that impeded the position of Ahl al-Sunnah wa al-Jama‘ah as the mainstream. This article debates how the Syiah Imamiyyah Ithna ‘Ashariyyah's dissemination process takes place, as well as to study when and how the Syiah teachings for the first time reach Malaysia. The belief of Syiah Imamiyyah Ithna ‘Ashariyyah has been spread in Malaysia by the 80s after the Iranian revolution in 1979. The coming of Syiah Imamiyyah Ithna ‘Ashariyyah to Malaysia is also coincides with its entry to a number of countries in the Malay Archipelago. This is evidence that the Iranian revolution of 1979 had a major influence in the spread of Syiah in Southeast Asia. Using a qualitative approach, this study is based on two methods of assessment, namely data collection and data analysis. Historical methods are used in the process of collecting data to collect data that has historical value. In the process of data analysis, inductive methods are used to generate or collect information continuously to clarify the problems studied. The study found that the dissemination of Syiah Imamiyyah Ithna ‘Ashariyyah to the Malay community occurred through a variety of ways. It gives either direct or indirect impact on the spread of Syiah beliefs in Malaysia.


Full Text:

PDF

References


Ali, Asghar. 2008. Islam in Post-Modern World. Delhi: Hope India Publications.

al-Amini, Ibrahim. 1993. Peranan Universiti Mengikut Pandangan Imam Khomeini. Terj. Mohd Nor bin Ngah. Kuala Lumpur: Al-Wahdah Publication.

al-Antaki, Muhammad Mara‘i al-Amin. 1993. Mengapa Aku Memilih Ahlul Bait A.S. Terj. Lutpi Ibrahim. Kuala Lumpur: Al-Wahdah Publications.

al-Ashi, Muhammad Zayn Faqih Jalаl al-Din. t.th. Bidayah al-Hidayah. Pulau Pinang: Maktabah wa Matba‘ah Dar al-Ma’аrif.

Baqir Sadr. 1983. Pancaran Kekuatan Negara Islam. Terj. Fadzlullah Shuib. Kuala Lumpur: Islamic Media & Communication.

al-Betawi, ‘Uthman bin Yahyа. t.th. Ini Kitab Sifat Dua Puluh. Pulau Pinang: Dar alMa’arif.

Bukhаri al-Jawhari. 1966. Taj al-Salatin. Terj. Khalid Hussain. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Che Mat Che Min. 1994. Gerakan Syiah dan Pengaruhnya di Malaysia. Koleksi kertas kerja Seminar Akidah MABIMS 1413H/1993M: Ajaran Sesat: Kemunculan, Bahayanya, Pemulihannya, 98. Brunei: Kementerian Hal Ehwal Ugama Negeri Brunei Darussalam.

Ermanelly Idrus & Heriza Mohd Yunus. 1996. Eksklusif: Pengakuan mangsa mut‘ah. Majalah Dakwah. Bil. 228. Mei. Kuala Lumpur.

Faisal Tehrani. 2012. Perempuan Nan Bercinta. Kuala Lumpur: Institut Terjemahan dan Buku Malaysia Bhd.

Gorman, Danial. 2012. The Emergence of International Society in The 1920s. New York: Cambridge University Press.

Harakah, 27 November 1987. al-Hulli, al-Hasan bin Yūsuf al-Mutahhar. 1993. Minhaj Kebenaran dan Pendedahannya: Fiqh Lima Mazhab di antara Nas dan Ijtihad. Terj. Lutpi Ibrahim. Kuala Lumpur: Al-Wahdah Publications.

Hurgronje, Snouck. 1970. Mekka in the Letter Part of the 19th Century. Leiden: E.J. Brill.

Idris Awang. 2001. Kaedah Penyelidikan, Suatu Sorotan. Kuala Lumpur: Akademi Pengajian Islam Universiti Malaya, Intel Multimedia dan Publications.

Imam Barnadib. 1982. Arti dan Metode Sejarah Pendidikan. Yogyakarta: Yayasan Penerbitan FIB-IKIP.

al-Jahiz, Amr Bahr. 1991. 100 Kata-kata Hikmah al-Imam Ali bin Abi Talib. Terj. Mohd Nor Ngah. Kuala Lumpur: Penerbitan al-Wilayah.

Jabatan Kemajuan Islam Malaysia. 2010. Penjelasan Terhadap Fahaman Syiah. Putrajaya: Jabatan Kemajuan Islam Malaysia.

Khomeini, Ruhullah Mustafa. 1970. Al-Hukūmah al-Islamiyyah. t.tp: t.pt.

Khomeini, Ruhullah Mustafa. 1983. Pemerintahan Islam. Terj. Razali Hj. Nawawi & Hayyun Hj. Nawawi. Kuala Lumpur: Angkatan Belia Islam Malaysia.

Khomeini, Ruhullah Mustafa. 1983a. Parti Allah, Parti Syaitan. Terj. Shamsuddin Jaafar. Kuala Lumpur: Islamic Media & Communication.

Khomeini, Ruhullah Mustafa. 1983b. Jihad yang Agung. Terj. Fadzlullah Shuib. Kuala Lumpur: Islamic Media & Communication.

Khomeini, Ruhullah Mustafa. 1993. Kitab Amar Ma‘ruf dan Nahi Munkar. Terj. Mohd Nor Ngah. Kuala Lumpur: Al-Wahdah Publication.

Laporan Tahunan PAS Pusat Sesi 1998/1999.

Laporan Tahunan PAS Pusat Sesi l995/1996.

Liow, Joseph Chinyong. 2009. Piety and Politics: Islamism in Contemporary Malaysia. New York: Oxford University Press.

Lutpi Ibrahim. 1993. Konsep Imamah dan Khilafah serta Implikasinya Menurut Ahlus Sunnah wal-Jamaah. Shah Alam: HIZBI.

M.Cherry, Stephen & Helen Rose Ebaugh. 2014. Global Religiuos Movements Across Boarders. England: Ashgate Publishing Limited.

Mohamed Nawab Mohamed Osman. 2006. Religio-political activism of ulama in Malaysia. Tesis Sarjana, Department of History, National University of Singapore.

Mohd Haidar Mohd Hashim. 2011. Rayuan Rakyat Malaysia Bermazhab Syiah agar Fatwa dan Pewartaan Pengharaman dan Kesesatan Syiah Dikaji Semula dan Dimansuhkan sama ada di peringkat Negeri dan Kebangsaan. Memorandum Majlis Syiah Malaysia kepada Yang Dipertuan Agong.

Mohd Nor Ngah. 1983. Kitab Jawi: Islamic Thought of the Malay Scholars. Singapore: Institute of Southeast Asian Studies.

M. Muller, Dominik. 2014. Islam, Politics and Youth in Malaysia: The Pop-Islamist

Reinvention of PAS. New York: Routledge.

Mu’assasah al-Balagh. 1989. Ahl al-Bayt dalam al-Quran dan al-Sunnah. Terj. Mahfodz Mohamed. Kuala Lumpur: Pustaka Warisan.

al-Musawi, ‘Abd al-Husayn Sharaf al-Din. 1983. Dialog Sunnah Syiah. Bandung: Penerbit Indonesia.

Mutahhari, Murtada. 1983. Menghidupkan Pemikiran dalam Islam. Terj. Fadzlullah Shuib. Kuala Lumpur: Islamic Media & Communication.

Mutahhari, Murtada. 1983a. Sistem Republik Islam. Terj. Abdul Rahman Hamid. Kuala Lumpur: Islamic Media & Communication.

al-Nadwah al-‘Аlamiyyah li al-Shabаb al-Islami.1420H. Al-Mawsū‘ah al Muyassarah fi alAdyan wa al-Madhahib al-Mu‘asirah. Vol.1. Riyаd: Dаr al-Nadwah al-‘Аlamiyyah li alTibа’ah wa al-Nashr wa al-Tawzi’.

Nasrullah, Jorj Khawri. 1972. Al-Watha’iq al-Falistiniyyah li ‘Am 1970. Beirut: Mua’ssasah al-Dirаsаt al-Falistiniyyah.

Nik Abdul Aziz Nik Hassan. 1983. Islam di Kelantan. Kuala Lumpur: Persatuan Sejarah Malaysia.

Omar Awang. 1972. The Umm al-Barahin of al-Sanusi. Jurnal Nusantara 2 (Julai): 157-158.

Persatuan Ulama Malaysia. 1990. Perlembagaan Republik Islam Iran. Kuala Lumpur: Kedutaan Republik Islam Iran.

Pusat Penyelidikan Islam. 1995. Gerakan Syiah dan pengaruhnya di Malaysia. Kertas laporan untuk Bahagian Hal Ehwal Agama Islam, Jabatan Perdana Menteri.

Pusat Penyelidikan Islam. 1996. Ke Arah Membendung Pengaruh Syiah di Malaysia. Kertas dibentangkan untuk Muzakarah Khas Jawatankuasa Fatwa Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Ugama Islam Malaysia, Bahagian Hal Ehwal Islam, Jabatan Perdana Menteri.

Rohana Yusof. 2003. Penyelidikan Sains Sosial. Bentong: Pts Publications & Distributors Sdn. Bhd.

al-Samawi, Muhammad al-Tijani. 1991. Akhirnya…Kutemukan Kebenaran. Terj. Bombay: Najafi House.

Seksyen Akidah. 2007. Kertas makluman perkembangan terkini isu Syiah di Malaysia. Dilaporkan untuk Bahagian Perancangan dan Penyelidikan, Jabatan Kemajuan Islam Malaysia.

Seksyen Akidah. 2011. Kertas makluman perkembangan terkini isu Syiah di Malaysia. Dilaporkan untuk Bahagian Perancangan dan Penyelidikan, Jabatan Kemajuan Islam Malaysia.

Seksyen Akidah. 2012. Kertas makluman perkembangan terkini isu Syiah di Malaysia. Dilaporkan untuk Bahagian Perancangan dan Penyelidikan, Jabatan Kemajuan Islam Malaysia.

Seksyen Akidah. 2013. Kertas makluman perkembangan terkini isu Syiah di Malaysia. Dilaporkan untuk Bahagian Perancangan dan Penyelidikan, Jabatan Kemajuan Islam Malaysia.

Sulaiman Noordin, Mohd Zawawi Abdullah & Mohd Sabri Haron. 1996. Gerakan Syi‘ah di Nusantara Kini. Dlm. Prosiding Seminar Ahl al-Sunnah dan Syi‘ah Imamiyyah: Aspek Persamaan dan Perbezaan, di sunting oleh Muhammad Rivai Batubara. hlm. 168-177. Bangi: Universiti Kebangsaan Malaysia.

Syed Naquib al-Attas. 1988. The Oldest Known Malay Manuscript: A 16 ‘Aqaid of Al-Nasafi. Kuala Lumpur: Jabatan Penerbitan, Universiti Malaya.

al-Taskhiri, Muhammad Ali. 1993. Gerakan Kebangkitan Islam Mengikut Pandangan Imam Khomeini (Harakah al-Sahwah al-Islamiyyah). Terj. Mohd Nor Ngah. t.tp: Al-Wahdah Publication.

Uthman el-Muhammady. 1995. Pangkalan Rantau Asia Pasifik Sebagai Kawasan yang Mengamalkan Pegangan Ahli Sunnah Wal-Jemaah. Kuala Lumpur: BAHEIS.

Wan Muhd Saghir Abdullah. 1982. Syeikh Abdus Samad al-Falimbani Sufi yang Syahid fi Sabilillah. Kalimantan: Yayasan al-Fatanah.

Wan Zailan Kamaruddin Wan Ali. 1994. Asal-Usul, Pengaruh dan Kesan Aliran al-Ash’ari dan Asya’irah di Malaysia dan Kepulauan Melayu. Dlm. Malaysia Dari Segi Sejarah, di sunting oleh Khoo Kay Kim. Kuala Lumpur. Persatuan Sejarah Malaysia.

Wiki Syiah. t.th. Hari al-Quds sedunia. http:// id.wikishia .net/ view/ Hari_ Quds_ Sedunia [7 Disember 2015].


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


  ISSN: 1985-6830

eISSN: 2550-2271

JURNAL HADHARI
Institut Islam Hadhari
Universiti Kebangsaan Malaysia
43600 UKM Bangi
Selangor, MALAYSIA.


Phone: +603-8921 6988/6994
Fax: +603-8921 6990
Email: pghiih@ukm.edu.my

Web: ejournals.ukm.my/jhadhari